Dokument wydrukowany na witrynie http://serwisprawa.pl 
 

Współwłaściciel może domagać się odszkodowania za bezumowne korzystanie z rzeczy

Uprzejmie proszę o opinię prawną co do możliwości wyegzekwowani należności za użytkowanie bez mojej zgody, na cele działalności gospodarczej przez osobę trzecią części naszej działki, której jestem współwłaścicielem z byłą żoną. Zgodę na prowadzenie działalności wyraziła tylko moja była żona oraz nasz syn, który jest również współwłaścicielem. Czy istnieje możliwość prawna wyegzekwowania i dochodzenia odszkodowania na drodze sądowej?

W przypadku nieruchomości będącej we współwłasności kilku osób, zgodnie z treścią art. 199 kodeksu cywilnego, do rozporządzania rzeczą wspólną oraz do innych czynności, które przekraczają zakres zwykłego zarządu, potrzebna jest zgoda wszystkich współwłaścicieli. W braku takiej zgody współwłaściciele, których udziały wynoszą co najmniej połowę, mogą żądać rozstrzygnięcia przez sąd, który orzeknie mając na względzie cel zamierzonej czynności oraz interesy wszystkich współwłaścicieli. Jeżeli chodzi o podział czynności na te, które mieszczą się pod pojęciem zwykłego zarząd a i na te, które taki zarząd przekraczają, to na ogół przyjmuje się, że przez czynności zwykłego zarządu należy rozumieć załatwianie bieżących spraw związanych z normalną eksploatacją rzeczy i utrzymaniem jej w stanie niepogorszonym (tak np. Ignatowicz, Prawo rzeczowe, s. 131 i nast.). Pozostałe czynności należy zaliczyć do czynności przekraczających zakres zwykłego zarządu. Do takich czynności zalicza się zbycie rzeczy wspólnej, jej obciążenie, zmianę przeznaczenia itp. W przypadku zatem oddania nieruchomości osobie trzeciej do użytkowania, czynność taka przekracza zwykły zarząd nieruchomością, a tym samym nie może być ona dokonana bez zgody wszystkich współwłaścicieli. Brak takiej zgody powoduje nieważność czynności prawnej, a więc w takim wypadku możemy mówić o bezumownym korzystaniu z nieruchomości. Wysokość takiego odszkodowania za bezumowne korzystanie z nieruchomości uzależniona jest od wielu czynników. Przyjmuje się, że odszkodowanie takie powinno odpowiadać czynszowi dzierżawnemu jaki właściciel nieruchomości mógłby uzyskać. Zasadę tę potwierdził Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 15.09.2005 roku sygn. II CK 61/05. Sąd Najwyższy w wyroku z 29.9.2011 r. przesądził natomiast, iż wynagrodzenie za bezumowne korzystanie z nieruchomości nie może przekraczać jej wartości, a o metodzie liczenia rekompensaty decyduje zakres ograniczenia własności nieruchomości (IV CSK 84/11). Sąd podkreślił, iż metoda czynszowa jest stosowana wtedy, gdy właściciel w ogóle nie może korzystać z zajętej nieruchomości.

 

 

Ocena określonej sytuacji zawsze będzie należała do sądu, który oceni na podstawie wszelkich zgromadzonych dowodów czy wysokość żądanego w pozwie roszczenia jest uzasadniona i ewentualnie dokona jej przeszacowania. Wynagrodzenie za bezumowne korzystanie z nieruchomości określane jest jednorazowo za cały miniony okres korzystania z nieruchomości przez posiadacza bez tytułu prawnego. Wynagrodzenie za bezumowne korzystanie nie może być jednak dochodzone na przyszłość. Co do zasady termin przedawnienia roszczeń wynosi 10 lat, a zatem korzystający z nieruchomości może powołać się na zarzut przedawnienia poza ten okres.

 

 

Reasumując, z opisanego stanu faktycznego wynika, że nieruchomość znajduje się u osoby, która nie posiada tytułu do korzystania z niej. Brak Pana zgody jako współwłaściciela powoduje, że oddanie nieruchomości nastąpiło w sposób niezgody z prawem. Jako współwłaściciel może Pan żądać zarówno zwrotu nieruchomości jaki i odpowiedniego odszkodowania za bezumowne korzystanie z części nieruchomości. Oczywiście aby ustalić wszelkie aspekty tej sprawy konieczne byłoby zapoznanie się z dokumentacją i całością stanu faktycznego.

 

 

Porady prawne / pomoc prawna

www.SerwisPrawa.pl



 
  
 Dokument wydrukowany na witrynie http://serwisprawa.pl