Mieszkanie nabyte w trakcie małżeństwa co do zasady stanowi majątek wspólny małżonków

Zgodnie z art. 31 § 1 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (k.r.i.o.), z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny). Przedmioty majątkowe nie objęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków.

Natomiast art. 33 k.r.i.o enumeratywnie wylicza, przedmioty lub składniki majątku, które należą majątku osobistego każdego z małżonków. Zgodnie z tym przepisem m. in. do majątku osobistego małżonków należą  przedmioty majątkowe nabyte przez dziedziczenie, zapis lub darowiznę, chyba że spadkodawca lub darczyńca inaczej postanowił, a także przedmioty majątkowe nabyte w zamian za składniki majątku osobistego, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej.

 

Nabyte mieszkanie stanowi zatem majątek wspólny małżonków, a jedynie Pani przysługuje uprawnienie do domagania się zwrotu nakładów poczynionych z majątku odrębnego na majątek wspólny. Stanowisko takie wynika m. in. z orzecznictwa Sądu Najwyższego w tym zakresie. W myśl postanowienia Sadu Najwyższego z dnia z dnia 6 lutego 2003 roku (sygn. akt IV CKN 1721/2000), w obowiązującym systemie prawa rodzinnego można przyjąć domniemanie faktyczne, że przedmioty nabyte w trakcie wspólności małżeńskiej przez jednego z małżonków, zostały nabyte z majątku dorobkowego - na rzecz małżeńskiej wspólności majątkowej; natomiast nabycie rzeczy z majątku odrębnego musi wynikać nie tylko z oświadczenia dokonującego transakcji małżonka, ale także z całokształtu okoliczności tego nabycia.

 

W podobnym zakresie w postanowieniu z dnia 16 października 1997 roku, Sąd Najwyższy (sygn. akt I CKU 130/1997) stwierdził, że w sytuacji gdy nieruchomość nabyta została w czasie trwania związku małżeńskiego, a małżonkowie pozostają we wspólności majątkowej, zasadą jest, że wchodzi ona do majątku wspólnego (art. 32 § 1 k.r. i o.). Odstępstwa od zasady sformułowanej w art. 32 § 1 k.r. i o. nie może uzasadniać jedynie okoliczność, że stroną umowy był tylko jeden z małżonków, a także okoliczność, że tylko jeden z małżonków ujawniony został w księdze wieczystej. Wyjątki wyliczone zostały bowiem wyczerpująco w art. 33 k.r. i o.

 

Reasumując, w akcie notarialnym przeniesienia własności nieruchomości notariusz powinien dokonać zapisu, że środki na nabycie własności pochodzą z majątku osobistego małżonka, a tym samym mieszkanie stanowi jego majątek odrębny. Brak takiego zapisu powoduje, że należy przyjąć, że mieszkanie stanowi majątek wspólny małżonków.

 

www.SerwisPrawa.pl