Jesteś tutaj:
Uwaga! Publikacja archiwalna
Oznacza to, że od czasu jej opublikowania pojawiły się zmiany aktów prawnych, mogące wpływać na aktualność poniższej treści. SerwisPrawa.pl nie aktualizuje automatycznie wszystkich publikowanych tekstów zgodnie z obowiązującymi aktami prawnymi.

Jeżeli interesuje Cię porada prawna związana z tą tematyką, możesz skorzystać z formularza zapytania prawnego.

Otrzymanie zachowku podlega podatkowi od spadków i darowizn

Dziesięć lat temu zmarł mój dziadek, a cały majątek testamentem odziedziczyła jego druga żona, mój ojciec został pominięty, zachowku nie otrzymał. W 2000 roku zmarł mój ojciec. Wtedy spadkobierczyni po dziadku, obiecała mi ustnie, że po sprzedaniu działki otrzymam od niej pieniądze. Nie występowałam do sądu wierząc, że dotrzyma słowa. W tym roku działka została sprzedana, spadkobierczyni chcę przekazać pieniądze na moje konto, ale nie jest pewna czy po tak długim czasie od śmierci dziadka może to zrobić jako zachowek po zmarłym dziadku? Myślała również czy lepiej jako darowizna od niej, co wiąże się dla mnie z zapłatą podatku (II grupa spadkowa). Uprzejmie proszę o poradę, jak mogę wytłumaczyć spadkobierczyni, że wypłata zachowku należy się z mocy prawa i powinna być zapłacona dobrowolnie w uzgodnionym przez strony terminie, a dochodzenie zachowku na drodze sądowej to ostateczność gdy nie ma porozumienia.

Prawo do zachowku przysługuje spadkobiercy jeżeli nie został on powołany do spadku po spadkobiercy, ani za życia spadkodawcy nie otrzymał darowizny, która może być zaliczona na należny mu zachowek. Zgodnie z art. 991 § 1 k.c. (kodeksu cywilnego), krąg osób uprawnionych do zachowku jest ograniczony i obejmuje on zstępnych, małżonka oraz rodziców spadkodawcy, którzy byliby powołani do spadku z ustawy. Osobom tym należy się zachowek, jeżeli uprawniony jest trwale niezdolny do pracy albo jeżeli zstępny uprawniony jest małoletni - dwie trzecie wartości udziału spadkowego, który by mu przypadał przy dziedziczeniu ustawowym, w innych zaś wypadkach - połowa wartości tego udziału (zachowek).

 
 
W opisanym stanie faktycznym roszczenie o zachowek przysługiwało Pani ojcu, jednakże z chwilą jego śmierci wszelkie prawa majątkowe, a zatem także roszczenie o należny mu zachowek przeszły na jego spadkobierców.  Przejście tych praw wynika z treści art. 922 § 1 k.c., który określa zasadę, że prawa i obowiązki majątkowe zmarłego, które przechodzą z chwilą jego śmierci na spadkobierców, stanowią spadek w rozumieniu prawa cywilnego. Jeżeli zatem jest Pani spadkobiercą po zmarłym, który był uprawniony do żądania należnego mu zachowku, to roszczenie to przeszło w wyniku dziedziczenia na Pani osobę. Należy jednak pamiętać, że zgodnie z treścią art. 1007 § 1 k.c. roszczenia uprawnionego z tytułu zachowku oraz roszczenia spadkobierców o zmniejszenie zapisów i poleceń przedawniają się z upływem lat trzech od ogłoszenia testamentu. W tym przypadku jeżeli nie doszło do przerwania biegu przedawnienia (np. poprzez wytoczenie powództwa przed sądem), to roszczenie to uległo przedawnieniu. Obecnie spadkobierca testamentowy, który jest związany do uzupełniania należnego zachowku może uchylić się od zaspokojenia tego roszczenia powołując się na zarzut przedawnienia. Powołanie się na zarzut przedawnienia jest prawem a nie obowiązkiem, stąd zobowiązany może spełnić swoje świadczenie nawet w przypadku jego przedawnienia lub odmówić jego spełnienia powołując się na zarzut przedawnienia.
 
Należy zaznaczyć, że nabycie składników majątkowych z tytułu zachowku także podlega obowiązkowi podatkowemu. Stosownie do art. 8 ust. 2 ustawy z 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (tekst jedn. Dz. U. z 2004 r. Nr 142, poz. 1514) obowiązek składania zeznań ciąży na podatnikach tego podatku. W myśl art. 7 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r. Nr 8 poz. 60) podatnikiem jest osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, podlegająca na mocy ustaw podatkowych obowiązkowi podatkowemu. Obowiązek podatkowy w podatku od spadków i darowizn powstaje, stosownie do art. 6 ust. 1 ustawy, z chwilą zaistnienia jednego ze zdarzeń wymienionych w tym przepisie, przy czym należy wskazać, iż opodatkowaniu podlega – zgodnie z art. 9 ust. 1 – nabycie od jednej osoby własności rzeczy i praw majątkowych o czystej wartości przekraczającej kwoty wolne, określone dla nabywców zaliczonych do poszczególnych grup podatkowych. W tym przypadku obowiązek podatkowy powstanie zgodnie z art.6 ust. 1 pkt. 2a ustawy o podatku od spadków i darowizn - obowiązek podatkowy powstaje przy nabyciu tytułem zachowku - z chwilą zaspokojenia roszczenia lub jego części.
 
Porady prawne / Pomoc prawna
 
 

 

Redakcja serwisu zastrzega, iż udzielane odpowiedzi na pytania prawne nie są i nie mogą być traktowane jako porady prawne. Osoby udzielające odpowiedzi i redakcja SerwisPrawa.pl nie ponosi odpowiedzialności za skutki wynikłe z zastosowania się do opublikowanych treści. Wszelkie materiały z zakresu prawa znajdujące się na stronach SerwisPrawa.pl mają jedynie na celu popularyzowanie wiedzy o instytucjach prawnych oraz możliwościach ich praktycznego zastosowania.
Wasze komentarze
Nasi partnerzy
  • InTENSO - outsourcing IT, leasing pracowniczy
  • Jakość obsługi
  • Biuro Informatyki Stosowanej FORMAT
  • Competitive Skills - Szkolenia biznesowe, rekrutacja i headhunting, doradztwo
  • Kaspersky
  • elsa
  • CBIT.pl
  • Enterprise-Gamification
  • Lazarski
  • Secret Client - tajemniczy klient, tajny klient, mystery shopping
  • Atlassian
Zobacz także
  • Kanały RSS
  • Facebook
® 2008 - 2022 SerwisPrawa.pl sp. z o.o. Korzystanie z portalu oznacza akceptacją regulaminu.