Jesteś tutaj:
Uwaga! Publikacja archiwalna
Oznacza to, że od czasu jej opublikowania pojawiły się zmiany aktów prawnych, mogące wpływać na aktualność poniższej treści. SerwisPrawa.pl nie aktualizuje automatycznie wszystkich publikowanych tekstów zgodnie z obowiązującymi aktami prawnymi.

Jeżeli interesuje Cię porada prawna związana z tą tematyką, możesz skorzystać z formularza zapytania prawnego.

Wydziedziczenie zstępnych nie pozbawia prawa do zachowku dzieci wydziedziczonego

Kategoria: Prawo cywilne
Słowa kluczowe: wydziedziczenie

Mój ojciec pozostawił testament, w którym do całości spadku po swojej śmierci powołał mojego brata. W testamencie wydziedziczył mnie uznając za niegodnego i pozbawił prawa do zachowku. Testament został otwarty i ogłoszony. Czy wobec powyższej sytuacji prawo do zachowku mają moje dorosłe dzieci? Jeśli tak, to proszę o podanie ile wynosiłby zachowek dla moich dzieci, przy założeniu, że całość masy spadkowej po zmarłym ojcu została wyceniona przez rzeczoznawcę na kwotę ok. 100 tys. zł.

Zgodnie z treścią art. 1008 k.c. (kodeksu cywilnego), spadkodawca może w testamencie pozbawić zstępnych, małżonka i rodziców zachowku (wydziedziczenie), jeżeli uprawniony do zachowku:
  1. wbrew woli spadkodawcy postępuje uporczywie w sposób sprzeczny z zasadami współżycia społecznego;
  2. dopuścił się względem spadkodawcy albo jednej z najbliższych mu osób umyślnego przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu lub wolności albo rażącej obrazy czci;
  3. uporczywie nie dopełnia względem spadkodawcy obowiązków rodzinnych.
Przyczyna wydziedziczenia uprawnionego do zachowku powinna wynikać z treści testamentu. Jeżeli wymaganie to nie jest spełnione (z treści testamentu nie wynika bowiem, co było powodem wydziedziczenia), wydziedziczenie nie wywoła skutków prawnych. Tym samym więc wydziedziczony nie będzie pozbawiony prawa do zachowku. Wydziedziczenie nie wywoła skutków prawnych także wtedy, gdy jego przyczyna (wynikająca z treści testamentu) w rzeczywistości nie istniała, jeżeli nawet istniały inne przyczyny uzasadniające wydziedziczenie, do których jednak spadkodawca się nie odwołał.
 
Zgodnie z treścią art. 1011 k.c. zstępni wydziedziczonego zstępnego (czyli np. gdy wydziedziczonym jest syn, to jego dziecko a wnuk spadkodawcy) są uprawnieni do zachowku, chociażby przeżył on spadkodawcę. Zstępni wydziedziczonego zstępnego mają więc prawo do zachowku. Zstępni wydziedziczonego wstępują na jego miejsce, w stosunku do którego występuje fikcja prawna, że jest uważany tak jakby nie dożył otwarcia spadku.
 
Reasumując, w opisanym przypadku wnuki spadkodawcy mają prawo do zachowku w takiej części jaka przysługiwałaby zstępnemu, gdyby nie został on wydziedziczony. Zgodnie z treścią art. 991 § 1 k.c. zstępnym, małżonkowi oraz rodzicom spadkodawcy, którzy byliby powołani do spadku z ustawy, należą się, jeżeli uprawniony jest trwale niezdolny do pracy albo jeżeli zstępny uprawniony jest małoletni - dwie trzecie wartości udziału spadkowego, który by mu przypadał przy dziedziczeniu ustawowym, w innych zaś wypadkach - połowa wartości tego udziału (zachowek). W opisanym zatem stanie faktycznym, jeżeli uprawnione do dziedziczenia na mocy ustawy są dwie osoby (dwoje zstępnych spadkodawcy), roszczenie o zachowek zstępnych zstępnego wydziedziczonego wynosi co do zasady  połowę tego, co przysługiwało by zstępnemu wydziedziczonemu, gdyby dziedziczył on na mocy ustawy. Zakładając, że masa spadkowa wynosi ok. 100 tys. zł, zstępni wydziedziczonego mogą mieć co do zasady łączne roszczenie o zachowek w wysokości 25 tys. zł (jeżeli jest ich dwoje, to po połowie tej kwoty każdy czyli po 12,5 tys. zł).  
 
Porady prawne / Pomoc prawna
Pobierz odpowiedni wzór dokumentu
Data: 2010-10-27
Autor/źródło: Zespół serwisu SerwisPrawa.pl
Kategoria: Prawo cywilne
Słowa kluczowe: wydziedziczenie
Redakcja serwisu zastrzega, iż udzielane odpowiedzi na pytania prawne nie są i nie mogą być traktowane jako porady prawne. Osoby udzielające odpowiedzi i redakcja SerwisPrawa.pl nie ponosi odpowiedzialności za skutki wynikłe z zastosowania się do opublikowanych treści. Wszelkie materiały z zakresu prawa znajdujące się na stronach SerwisPrawa.pl mają jedynie na celu popularyzowanie wiedzy o instytucjach prawnych oraz możliwościach ich praktycznego zastosowania.
Wasze komentarze
Nasi partnerzy
  • InTENSO - outsourcing IT, leasing pracowniczy
  • Jakość obsługi
  • Biuro Informatyki Stosowanej FORMAT
  • Competitive Skills - Szkolenia biznesowe, rekrutacja i headhunting, doradztwo
  • Kaspersky
  • elsa
  • CBIT.pl
  • Enterprise-Gamification
  • Lazarski
  • Secret Client - tajemniczy klient, tajny klient, mystery shopping
  • Atlassian
Zobacz także
  • Kanały RSS
  • Facebook
® 2008 - 2022 SerwisPrawa.pl sp. z o.o. Korzystanie z portalu oznacza akceptacją regulaminu.