Sprzedaż długu przez bank

Pierwsza sprawa to cesja należności, czyli sprzedaż długu przez wierzyciela (bank) do firmy zewnętrznej. Zgodnie z art. 512 Kodeksu cywilnego, dopóki zbywca nie zawiadomił dłużnika o przelewie, spełnienie świadczenia do rąk poprzedniego wierzyciela ma skutek względem nabywcy, chyba że w chwili spełnienia świadczenia dłużnik wiedział o przelewie. Przepis ten stosuje się odpowiednio do innych czynności prawnych dokonanych między dłużnikiem a poprzednim wierzycielem. Z przepisu tego wynika jasno, że w chwili dokonania cesji, wierzyciel zobowiązany jest zawiadomić dłużnika o dokonanym przelewie. Brak takiego zawiadomienia nie powoduje oczywiście bezskuteczności przelewu wierzytelności.

Zupełnie inną sprawą jest to czy wierzyciel (bank albo nabywca wierzytelności) może skutecznie żądać spłaty długu. Zgodnie z art. 731 kc roszczenia wynikające ze stosunku rachunku bankowego przedawniają się z upływem lat dwóch. Nie dotyczy to roszczeń o zwrot wkładów oszczędnościowych. Zatem w przypadku gdy nie nastąpiło przerwanie biegu przedawnienia, roszczenie to uległo przedawnieniu. Przedawnienie roszczenia skutkuje tym, że po upływie terminu przedawnienia ten, przeciwko komu przysługuje roszczenie, może uchylić się od jego zaspokojenia, chyba że zrzeka się korzystania z zarzutu przedawnienia. Jednakże zrzeczenie się zarzutu przedawnienia przed upływem terminu jest nieważne. Art. 117 § 2 Kc.
Zatem w przypadku gdy nastąpiło przedawnienie roszczenia, może Pan powołać się na zarzut przedawnienia i odmówić zapłaty.

Naszym zdaniem bank nie wywiązał się także prawidłowo z obowiązków wynikających z kodeksu cywilnego, związanych z umową rachunku bankowego. Przy umowie zawartej na czas nieoznaczony bank jest obowiązany informować posiadacza rachunku, w sposób określony w umowie, o każdej zmianie stanu rachunku bankowego. Bank jest obowiązany przesyłać posiadaczowi co najmniej raz w miesiącu bezpłatnie wyciąg z rachunku z informacją o zmianach stanu rachunku i ustaleniem salda, chyba że posiadacz wyraził pisemnie zgodę na inny sposób informowania o zmianach stanu rachunku i ustaleniu salda. Posiadacz rachunku bankowego jest obowiązany zgłosić bankowi niezgodność zmian stanu rachunku lub salda w ciągu czternastu dni od dnia otrzymania wyciągu z rachunku (art. 728 kc). Niedopełnienie ustawowego obowiązku przez Bank (jeżeli nie otrzymywał Pan wyciągów pomimo dopełnienia obowiązku podania prawidłowego adresu w banku) spowodowało naliczenie kosztów związanych z prowadzeniem rachunku. Tym samym naszym zdaniem bank sam przyczynił się do powstania zadłużenia. Trudno zatem mówić o żądaniu zapłaty za prowadzenie tego rachunku przez bank.

Co do złamania ustawy o ochronie danych osobowych, to sprawa przekazywania danych osobowych w przypadku przelewu wierzytelności była już przedmiotem rozstrzygania przez sądy. W dniu 30 listopada 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wydał precedensowy wyrok, odmienny od dotychczasowej linii orzecznictwa. WSA orzekł, iż można było przekazać dane osobowe dłużniczki przy sprzedaży wierzytelności. Kolejny wyrok NSA potwierdzający dopuszczalność zbywania wierzytelności konsumenckich zapadł 20 grudnia 2004r. NSA stwierdził, iż zbycie wierzytelności dłużnika będącego konsumentem nie jest uzależnione od zgody dłużnika. NSA uznał, iż zawarcie umowy przelewu wierzytelności oraz zgoda (bądź jej brak) dłużnika na przekazanie danych osobowych firmie windykacyjnej to dwie różne kwestie.

Natomiast w opisanej przez Pana sprawie powstaje pytanie, czy bank nie złamał ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe w zakresie tajemnicy bankowej. Jest to oczywiście kontrowersyjna sprawa, gdzie poglądy są podobnie jak w przypadku ochrony danych osobowych przy przelewie wierzytelności podzielone. Zgodnie z art. 104 pkt. 1 banki i osoby w nich zatrudnione oraz osoby, za których pośrednictwem bank wykonuje czynności bankowe, są obowiązane zachować tajemnicę bankową, która obejmuje wszystkie wiadomości dotyczące czynności bankowych i osób będących stroną umowy, uzyskane w czasie negocjacji oraz związane z zawarciem umowy z bankiem i jej realizacją, z wyjątkiem wiadomości, bez których ujawnienia nie jest możliwe należyte wykonanie zawartej przez bank umowy. Banku nie obowiązuje zachowanie tajemnicy wobec strony umowy. Osobom trzecim wiadomości te nie mogą być ujawnione, poza przypadkami określonymi w art. 105 oraz w art. 106 ust. 3 (udzielenie informacji uprawnionym organom), a także gdy osoba będąca stroną umowy na piśmie upoważni bank do przekazania określonych informacji wskazanej przez siebie osobie.

Porady prawne
Internetowa Kancelaria Prawna
www.SerwisPrawa.pl