Zapisem testamentowym spadkodawca może nałożyć na spadkobiercę obowiązek określonego świadczenia

Zgodnie z art. 968 § 1 k.c. (kodeksu cywilnego), spadkodawca może przez rozrządzenie testamentowe zobowiązać spadkobiercę ustawowego lub testamentowego do spełnienia określonego świadczenia majątkowego na rzecz oznaczonej osoby (zapis). Rozporządzenie testamentowe zwane w kodeksie zapisem wykazuje podobieństwo do powołania spadkobiercy, bowiem w następstwie realizacji zapisu określona osoba otrzymuje korzyść majątkową, na wypadek śmierci spadkodawcy. Jednakże zapisobierca nie jest bezpośrednim następcą spadkodawcy pod tytułem szczególnym. Z mocy zapisu powstaje zobowiązanie pomiędzy spadkobiercą a zapisobiercą, który jako wierzyciel może żądać spełnienia świadczenia objętego zapisem (art. 968 § 1 k.c.)[1].

 

Z powyższego wynika, że zapis może być ustanowiony tylko w testamencie, przy czym zapisem może być obciążony każdy spadkobierca, bez względu na tytuł swojego powołania (spadkobierca testamentowy lub ustawowy), gdyż testament może obejmować sam zapis. Przedmiotem zapisu może być każde świadczenie, zarówno jednorazowe, okresowe lub ciągłe, podzielne lub niepodzielne a także dotyczące rzeczy oznaczonych co do tożsamości jak i co do gatunku. Za dopuszczalne uznaje judykatura oznaczenie przez spadkodawcę kwoty pieniężnej, stanowiącej przedmiot zapisu, w sposób pośredni, według innego niż pieniądz miernika wartości[2]. Przedmiot zapisu nie musi także należeć do spadku.

 

Reasumując, w opisanym stanie faktycznym możliwe jest dokonanie w testamencie zapisu, zgodnie z którym na spadkobiercę nałożony zostanie obowiązek spełnienia świadczenia ciągłego, w postaci comiesięcznego przekazywania określonej kwoty pieniężnej na rzecz zapisobiercy.

 

Jarosław Olejarz

 

[1] Postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 20.10.2004 roku sygn. akt IV CK 65/04

[2] Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 14.09.1970 roku sygn. akt III CZP 53/70