Uwaga! Publikacja archiwalna
Oznacza to, że od czasu jej opublikowania pojawiły się zmiany aktów prawnych, mogące wpływać na aktualność poniższej treści. SerwisPrawa.pl nie aktualizuje automatycznie wszystkich publikowanych tekstów zgodnie z obowiązującymi aktami prawnymi.

Jeżeli interesuje Cię uaktualnienie poniższego tekstu pod kątem obowiązującego stanu prawnego - kliknij w link (funkcja dostępna tylko dla zarejestrowanych Użytkowników).

Zawarcie umowy przez telefon jest prawnie skuteczne i rodzi obowiazek zapłaty wynagrodzenia

Kategoria: Prawo cywilne
Słowa kluczowe: umowa, umowa sprzedaży

Niedawno do mnie jako właściciela firmy zadzwoniła telemarketerka z portalu internetowego w sprawie aktualizacji danych oraz przedłużenia abonamentu na kolejny rok. Reklamą w firmie zajmuje się inna osoba i myślałem, że chodzi o przedłużenie abonamentu, jednak okazało się to kłamstwem. Jak się okazało w tej firmie nigdy żadnej reklamy nie kupowaliśmy. Tego samego dnia przyszedł automatyczny mail o treści – dokonałeś zakupu reklamy na naszym portalu internetowym, aby opłacić reklamę dokonaj wpłaty. Mail zignorowałem, gdyż faktycznie nie chcę kupować tej usługi w tym portalu i oczywiście nie dokonałem zapłaty. Kilka dni później drogą email z działu windykacji tejże firmy przyszła prośba o pilne uregulowanie płatności i link do faktury pro-forma. Odpisałem, że jest to nie porozumienie i nie jestem zainteresowany tą usługą oraz proszę traktować to zamówienie jako niepotwierdzone i proszę je anulować. Otrzymaliśmy nagranie rozmowy jako dowód złożenia zamówienia i kontakt email się urwał, natomiast dział windykacji dzwoni wielokrotnie i nęka nas telefonicznie o zapłacenie faktury pro-forma. Czy ta firma może od nas wymagać zapłaty tych pieniędzy? Czy oni mają podstawę prawną do żądania ode mnie tych pieniędzy oraz jak się zachować aby przestali nas nękać.

W opisanym stanie faktycznym mamy do czynienia z zawarciem umowy za pomocą środków porozumiewania się na odległość (zawarcie umowy przez telefon). W przypadku gdy umowa taka zawarta jest pomiędzy przedsiębiorcami, to nie można skorzystać z uprawnień wynikających z treści art. 10 ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną przez produkt niebezpieczny. Tylko konsument ma uprawnienie w takim przypadku, w ciągu dziesięciu dni odstąpić od tak zawartej umowy, a jeśli nie został poinformowany o prawie do odstąpienia od tak zawartej umowy to termin ten liczy się od chwili, gdy się o tym dowiedział, jednak nie może to być dłużej niż trzy miesiące od zawarcia umowy. Tylko ściśle określone umowy wymagają zawarcia w formie pisemnej lub innej formie szczególnej (np. w formie aktu notarialnego), stąd nie wszystkie umowy muszą być zawarte na piśmie, prawo dopuszcza formę ustną zawarcia umowy.
R E K L A M A
 
W opisanym stanie faktycznym doszło co do zasady do zawarcia umowy w trybie złożonej oferty. Zgodnie z art. 66 k.c.oświadczenie drugiej stronie woli zawarcia umowy stanowi ofertę, jeżeli określa istotne postanowienia tej umowy. Jeżeli oferent nie oznaczył w ofercie terminu, w ciągu którego oczekiwać będzie odpowiedzi, oferta złożona w obecności drugiej strony albo za pomocą środka bezpośredniego porozumiewania się na odległość przestaje wiązać, gdy nie zostanie przyjęta niezwłocznie; złożona w inny sposób przestaje wiązać z upływem czasu, w którym składający ofertę mógł w zwykłym toku czynności otrzymać odpowiedź wysłaną bez nieuzasadnionego opóźnienia.  Należy jednak zaznaczyć, że możemy mówić w opisanym przypadku także o wadzie oświadczenia woli w postaci błędu, o którym mowa w art. 84 k.c.W razie błędu co do treści czynności prawnej można uchylić się od skutków prawnych swego oświadczenia woli. Jeżeli jednak oświadczenie woli było złożone innej osobie, uchylenie się od jego skutków prawnych dopuszczalne jest tylko wtedy, gdy błąd został wywołany przez tę osobę, chociażby bez jej winy, albo gdy wiedziała ona o błędzie lub mogła z łatwością błąd zauważyć; ograniczenie to nie dotyczy czynności prawnej nieodpłatnej. Można powoływać się tylko na błąd uzasadniający przypuszczenie, że gdyby składający oświadczenie woli nie działał pod wpływem błędu i oceniał sprawę rozsądnie, nie złożyłby oświadczenia tej treści (błąd istotny).
 
Opisany stan faktyczny wskazuje, że błąd został wywołany przez drugą stronę (przedstawiciela firmy składającego ofertę), a ponadto błąd był istotny - gdyby składający oświadczenie woli nie działał pod wpływem błędu i oceniał sprawę rozsądnie, nie złożyłby oświadczenia tej treści. Z tego też powodu na podstawie art. 88 k.c. osoba, której oświadczenie woli dotknięte jest wadą, może uchylić się od skutków prawnych złożonego oświadczenia woli, które zostało złożone innej osobie pod wpływem błędu. Uchylenie się od tych skutków prawnych następuje przez oświadczenie złożone tej osobie na piśmie. Uprawnienie to wygasa w razie błędu - z upływem roku od jego wykrycia.
 
Należy także zaznaczyć, że skoro nie została wystawiona faktura VAT, to praktycznie nie doszło do sprzedaży. Przepisy polskie nie przewidują możliwości wystawiania faktur PRO-FORMA. Faktury te co funkcjonują w obrocie gospodarczym, jednak należy je uznać za rodzaj oferty w rozumieniu art. 66 k.c. Obowiązek dokumentowania obrotu dla potrzeb podatku VAT fakturami VAT przez podatników tego podatku określony został w art. 106 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 roku o podatku od towarów i usług. W myśl tego przepisu, podatnicy, o których mowa w art. 15 ustawy, są obowiązani wystawić fakturę stwierdzającą dokonanie sprzedaży. Także przepisy wykonawcze określone w Rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 28 listopada 2008 roku w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, wystawiania faktur, sposobu ich przechowywania oraz listy towarów i usług, do których nie mają zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług, nie przewidują możliwości wystawienia faktury PRO-FORMA. Wystawienie takiej faktury nie zwalnia podatnika z obowiązku wystawienia faktury na zasadach ogólnych. W szczególności nie jest dopuszczalne uzależnienie wystawienia faktury od opłacenia usługi. Fakturę należy, co do zasady, wystawić najpóźniej niż siódmego dnia od dnia dostawy towaru lub wykonania usługi (niezależnie od uregulowania płatności).
 
Reasumując, w opisanym przypadku podatnik nie udokumentował sprzedaży w formie faktury VAT, więc można domniemywać, że nie doszło do sprzedaży usługi. Ponadto z uwagi na wady Pańskiego oświadczenia woli, powinien Pan na piśmie wysłać oświadczenie o uchyleniu się od skutków prawnych złożonego pod wpływem błędu oświadczenia woli.
 
Porady prawne
Data: 2010-02-23
Autor/źródło: Zespół serwisu SerwisPrawa.pl
Kategoria: Prawo cywilne
Słowa kluczowe: umowa, umowa sprzedaży
Redakcja serwisu zastrzega, iż udzielane odpowiedzi na pytania prawne nie są i nie mogą być traktowane jako porady prawne. Osoby udzielające odpowiedzi i redakcja SerwisPrawa.pl nie ponosi odpowiedzialności za skutki wynikłe z zastosowania się do opublikowanych treści. Wszelkie materiały z zakresu prawa znajdujące się na stronach SerwisPrawa.pl mają jedynie na celu popularyzowanie wiedzy o instytucjach prawnych oraz możliwościach ich praktycznego zastosowania.
® 2008 - 2012 SerwisPrawa.pl sp. z o.o. Korzystanie z portalu oznacza akceptację regulaminu.