Umowa przewidująca zapłatę należnego zachowku może być zawarta dopiero po ustaleniu prawa do zachowku

Oczywiście w prawie cywilnym istnieje swoboda zawierania umów. Strony zawierające umowę mogą ułożyć stosunek prawny według swego uznania, byleby jego treść lub cel nie sprzeciwiały się właściwości (naturze) stosunku, ustawie ani zasadom współżycia społecznego (art. 353¹ k.c.). Umowa taka zatem mogłaby być zawarta, gdyby nie fakt, że nikt nie może przenieść więcej praw niż sam posiada. Tym samym, w czasie gdy Pana brat nie jest jeszcze uprawniony do zachowku, nie może się go zrzec. W myśl art. 991 § 2 k.c. jeżeli uprawniony nie otrzymał należnego mu zachowku bądź w postaci uczynionej przez spadkodawcę darowizny, bądź w postaci powołania do spadku, bądź w postaci zapisu, przysługuje mu przeciwko spadkobiercy roszczenie o zapłatę sumy pieniężnej potrzebnej do pokrycia zachowku albo do jego uzupełnienia. Jeżeli uprawniony nie będzie mógł otrzymać od spadkobiercy należnego mu zachowku, będzie on mógł żądać od osoby, która otrzymała od spadkodawcy darowiznę doliczoną do spadku, sumy pieniężnej potrzebnej do uzupełnienia zachowku. Także w myśl art. 1047 k.c. (z zastrzeżeniem pewnych wyjątków), umowa o spadek po osobie żyjącej jest nieważna.

Z powyższego wynika, ze obecnie nie może Pan zawrzeć umowy, na mocy której zaspokoiłby Pan roszczenia swojego brata o należny mu zachowek. Najprościej byłoby, gdyby darczyńca (rodzice) Panu oraz bratu przekazali w formie darowizny odpowiednie udziały w nieruchomości. Wówczas każdy byłby obdarowany, a tym samym (zakładając, że nie ma innych potencjalnych spadkobierców uprawnionych do zachowku), żadna osoba nie miałaby roszczeń o zachowek. Przeniesienie przez Pana darowizny czy też części tej nieruchomości czy też równowartości środków pieniężnych, nie będzie pozbawiać Pańskiego brata (lub jego spadkobierców, gdyby brat nie dożył otwarcia spadku po rodzicach) prawa do żądania wyrównania należnego mu zachowku.

 

www.SerwisPrawa.pl