Darowizna dokonana przez spadkodawcę, co do zasady jest doliczona do masy spadkowej dla potrzeb obliczenia zachowku

Samo uprawnienie do zachowku nie zostaje ograniczone poprzez rozporządzeniem majątkiem przez potencjalnego spadkobiercę za życia, gdyż uprawnionemu z mocy prawa przysługuje zachowek, jeżeli został pominięty w powołaniu do spadku. Problemem w tym przypadku może być jednak wartość masy spadkowej, od której liczony jest zachowek.  

W przypadku dokonania darowizny (umowa darowizny), przy obliczaniu zachowku nie uwzględnia się zapisów i poleceń, natomiast dolicza się do spadku, darowizny uczynione przez spadkodawcę za życia. Zgodnie z art. 994. § 1 k.c. (kodeksu cywilnego), przy obliczaniu zachowku nie dolicza się do spadku drobnych darowizn, zwyczajowo w danych stosunkach przyjętych, ani dokonanych przed więcej niż dziesięciu laty, licząc wstecz od otwarcia spadku, darowizn na rzecz osób nie będących spadkobiercami albo uprawnionymi do zachowku. Czyli w przypadku dokonania darowizny na rzecz osób bliskich, dla obliczenia zachowku darowizna ta zostanie doliczona do spadku bez względu na czas w jakim została dokonana. Wartość przedmiotu darowizny oblicza się według stanu z chwili jej dokonania, a według cen z chwili ustalania zachowku.

Jeżeli jednak nieruchomość zostanie przekazana na rzecz osób trzecich w formie umowy sprzedaży, to zasadniczo jedyna możliwość jaką widzimy w tym zakresie, aby wartość nieruchomości została doliczona do spadku, na potrzeby ustalenia wartości do zachowku, to skierowanie powództwa o uznanie takiej umowy za bezskuteczną. W myśl art. 59 k.c. w  razie zawarcia umowy, której wykonanie czyni całkowicie lub częściowo niemożliwym zadośćuczynienie roszczeniu osoby trzeciej, osoba ta może żądać uznania umowy za bezskuteczną w stosunku do niej, jeżeli strony o jej roszczeniu wiedziały albo jeżeli umowa była nieodpłatna. Uznania umowy za bezskuteczną nie można żądać po upływie roku od jej zawarcia. Powództwo takie po pierwsze wiąże się z dość wysokimi kosztami jakie powód będzie musiał uiścić wnosząc sprawę (5% wartości przedmiotu sporu), a także jest stosunkowo trudne dowodowe.

 

www.SerwisPrawa.pl