Jesteś tutaj:
Prawo cywilne
10.08.2009 - Zespół Internetowej Kancelarii Prawnej
Kliknij, aby ocenić:
 
5/5
Uwaga! Publikacja archiwalna
Oznacza to, że od czasu jej opublikowania pojawiły się zmiany aktów prawnych, mogące wpływać na aktualność poniższej treści. SerwisPrawa.pl nie aktualizuje automatycznie wszystkich publikowanych tekstów zgodnie z obowiązującymi aktami prawnymi.
Jeżeli interesuje Cię uaktualnienie poniższego tekstu pod kątem obowiązującego stanu prawnego - kliknij w link (funkcja dostępna tylko dla zarejestrowanych Użytkowników).

Klauzula musi być wystawiona na nabywcę wierzytelności

Sąd Rejonowy oddalił skargę dłużnika na postanowienie komornika oddalające wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego. Wyraził pogląd, że art. 788 § 1 k.p.c. ma zastosowanie tylko w razie przejścia uprawnienia lub obowiązku przed wszczęciem egzekucji. Następnie Sąd Okręgowy rozpoznając zażalenie dłużnika powziął poważne wątpliwości i przedstawił Sądowi Najwyższemu pytanie prawne: Czy dla prowadzenia egzekucji na rzecz nabywcy wierzytelności objętej tytułem egzekucyjnym konieczne jest nadanie klauzuli wykonalności na rzecz cesjonariusza, jeżeli do przeniesienia wierzytelności (przelewu) doszło już po wszczęciu postępowania egzekucyjnego przez cedenta, ujawnionego w tytule jako wierzyciel? Czy dla określenia przesłanek wejścia do postępowania egzekucyjnego nabywcy wierzytelności w miejsce dotychczasowego wierzyciela należy stosować odpowiednio (art. 13 § 2 k.p.c.) art. 192 pkt 3 k.p.c.?
W odpowiedzi SN podjął uchwałę o następującej treści:
   1. Przepis art. 788 § 1 k.p.c. ma zastosowanie również w sytuacji, gdy uprawnienie objęte tytułem egzekucyjnym przeszło na inną osobę w drodze przelewu po wszczęciu postępowania egzekucyjnego.
   2. Przepis art. 192 pkt 3 k.p.c. nie ma zastosowania w postępowaniu egzekucyjnym.
 
Uchwała z dnia 5 marca 2009 roku, sygn. akt III CZP 4/09
 
Zgodnie z art. 788 § 1 k.p.c., jeżeli uprawnienie lub obowiązek po powstaniu tytułu egzekucyjnego, lub w toku sprawy przed wydaniem tytułu, przeszły na inną osobę, sąd nada klauzulę wykonalności na rzecz lub przeciwko tej osobie, gdy przejście to będzie wykazane dokumentem urzędowym lub prywatnym z podpisem urzędowo poświadczonym. Powstaje zatem pytanie, czy określenie „po powstaniu tytułu" rozciąga się na postępowanie egzekucyjne, czy też podczas trwania tego postępowania nie ma miejsca na zmiany klauzuli wykonalności a przejście prawa lub obowiązku uwzględnia komornik. W doktrynie i orzecznictwie dominował pogląd, że określenie „po powstaniu tytułu" nie rozciąga się na postępowanie egzekucyjne, który legł u podłoża stanowiska, iż zmiana osoby wierzyciela lub dłużnika zaszła po wszczęciu tego postępowania, tj. po złożeniu wniosku o wszczęciu egzekucji - nie wymaga uwidocznienia jej w klauzuli wykonalności. Wystarczy wykazać przed organem egzekucyjnym przejście uprawnienia lub obowiązku odpowiednim dokumentem.
Od stanowiska tego Sąd Najwyższy odstąpił w uchwale z dnia 29 października 2004 roku (III CZP 63/04 OSN 2005, Nr 10, poz. 174) przyjmując, że art. 788 § 1 k.p.c. ma zastosowanie również w razie przeniesienia wierzytelności (przelew) po wszczęciu postępowania egzekucyjnego. Skład Sądu Najwyższego, rozpoznający niniejsze zagadnienie prawne, podzielił stanowisko wyrażone w uchwale z dnia 29 października 2004 r., które opiera się na respektowaniu zasady, aby ostatecznym ukształtowaniem treści tytułu wykonawczego, jego elementów podmiotowych i przedmiotowych zajmował się sąd w postępowaniu o nadanie klauzuli wykonalności. Organ egzekucyjny (komornik) powinien ograniczyć się do prowadzenia egzekucji na podstawie tytułu wykonawczego, z którego „jasno na białym", wynikać będzie zakres tej egzekucji. Sąd Najwyższy zwrócił także uwagę na to, iż z dosłownego brzmienia przepisu art. 788 § 1 k.p.c. nie wynika, by dotyczył on jedynie zmiany wierzycielu lub dłużnika przed wszczęciem egzekucji. Przepis ten bowiem expressis verbis mówi o przejściu uprawnienia (lub obowiązku) w toku sprawy lub po powstaniu tytułu egzekucyjnego, a zatem nie wiąże żadnych skutków ze złożeniem wniosku o wszczęcie egzekucji. Słuszny jest w tej sytuacji wniosek, że bez względu na to, czy przejście wierzytelności nastąpiło przed czy też po złożeniu wniosku o wszczęcie egzekucji, sąd powinien nadać klauzulę na rzecz nabywcy, jeżeli, rzecz jasna, przejście to będzie wykazane dokumentem urzędowym lub prywatnym z podpisem urzędowo poświadczonym.
 
Artykuł 192 k.p.c. dotyczy skutków związanych z zawisłością sprawy i niewątpliwie odnosi się tylko do sytuacji, kiedy sprawa nie została zakończona. Punkt 3 tego artykułu ma na celu nie tylko zapewnienie stabilności postępowania, ale i daje wyraz rozszerzonej prawomocności wyroku. Sama zmiana materialna - np. cesja - nie powoduje zmian w postępowaniu rozpoznawczym. Zmiana ta jednak jest o tyle uwzględniana, że za zgodą stron proces może toczyć się dalej po wstąpieniu nabywcy prawa w miejsce zbywcy. Istota art. 192 k.p.c. sprawia, że może on znaleźć zastosowanie tylko do postępowania rozpoznawczego. Szereg przepisów kodeksu postępowania cywilnego reguluje konsekwencje następstwa prawnego w postępowaniu klauzulowym. Zgoda dłużnika na dokonywanie czynności zarówno w postępowaniu klauzulowym, jak i we właściwej egzekucji nie daje się pogodzić z celem postępowania egzekucyjnego. Przepisy art. 848 k.p.c. i art. 930 k.p.c. regulują sytuacje zbliżone do art. 192 pkt 3 k.p.c., co dodatkowo sprzeciwia się stosowaniu tego przepisu w postępowaniu egzekucyjnym.
 
Autor/Źródło: Zespół Internetowej Kancelarii Prawnej



Wasze komentarze
Nasi partnerzy
  • InTENSO - outsourcing IT, leasing pracowniczy
  • Jakość obsługi
  • Biuro Informatyki Stosowanej FORMAT
  • Competitive Skills - Szkolenia biznesowe, rekrutacja i headhunting, doradztwo
  • Kaspersky
  • elsa
  • CBIT.pl
  • Enterprise-Gamification
  • Lazarski
  • Secret Client - tajemniczy klient, tajny klient, mystery shopping
  • Atlassian
Zobacz także
  • Kanały RSS
  • Facebook
® 2008 - 2021 SerwisPrawa.pl sp. z o.o. Korzystanie z portalu oznacza akceptacją regulaminu.